Własna adresacja IP z numerem AS i routingiem BGP opłaca się firmie wtedy, gdy wystawia własne usługi do internetu i nie może pozwolić sobie na zmianę adresów ani na zależność od jednego operatora. W praktyce chodzi o firmy z własnymi serwerami, platformami dla klientów lub dwoma łączami od różnych dostawców. Małemu biuru, które głównie korzysta z poczty i aplikacji w chmurze, wystarczy stały adres IP od operatora i dobrze zaprojektowane łącze zapasowe.
Poniżej wyjaśniamy pojęcia, pokazujemy, kiedy BGP ma uzasadnienie, i co trzeba mieć po swojej stronie, żeby to działało.
Adresy od operatora a adresy własne
Publiczne adresy IP firma może mieć z dwóch źródeł.
Adresy od operatora. Dostajesz je razem z łączem. Należą do puli operatora i to on rozgłasza je w internecie. Są proste w użyciu: nie wymagają po Twojej stronie niczego poza zwykłym routerem. Mają jedną wadę — zostają u operatora. Gdy zmieniasz dostawcę, zmieniasz adresy.
Adresy własne, czyli PI (Provider Independent). Są przypisane bezpośrednio do Twojej organizacji, a nie do operatora. Możesz je rozgłaszać przez dowolnego dostawcę, także przez kilku jednocześnie. Zmiana operatora nie wymusza zmiany adresów w całej infrastrukturze.
Różnicę najlepiej widać w dniu migracji. Przy adresach operatora trzeba przestawić rekordy DNS, tunele VPN, reguły na firewallach i białe listy u kontrahentów. Przy adresach własnych z zewnątrz adresy się nie zmieniają — ten sam blok jest po prostu rozgłaszany inną drogą. Ile pracy kosztuje zmiana adresów, opisujemy w poradniku zmiana dostawcy internetu w firmie.
Co to jest numer AS
Internet składa się z tysięcy niezależnych sieci: operatorów, centrów danych, dużych firm, uczelni. Każda taka sieć to system autonomiczny (AS, Autonomous System) i ma własny numer — ASN.
Numer AS jest potrzebny, żeby samodzielnie uczestniczyć w routingu. Sieci wymieniają się informacjami o tym, które adresy są za nimi osiągalne, używając protokołu BGP (Border Gateway Protocol). Twój router mówi operatorom: „te adresy należą do mojego AS, ruch do nich kieruj do mnie”. Operatorzy przekazują tę informację dalej.
Zasoby numeracyjne — adresy i numery AS — w Europie przydziela RIPE NCC. Organizacja, która nie jest jego członkiem, występuje o nie za pośrednictwem członka rejestru, najczęściej swojego operatora. Wniosek trzeba uzasadnić, a o przyznaniu decydują aktualne zasady RIPE NCC. Warto wiedzieć, że wolnych adresów IPv4 praktycznie już nie ma, więc sposób pozyskania bloku IPv4 ustala się indywidualnie. Z adresami IPv6 jest pod tym względem łatwiej. Zasady dla adresów IPv4, IPv6 i numerów AS są różne i zmieniają się w czasie, dlatego przed decyzją warto sprawdzić aktualne.
Multihoming: jedna adresacja, kilku operatorów
Multihoming to jednoczesne połączenie sieci firmy z co najmniej dwoma operatorami. Ten sam blok adresów jest rozgłaszany przez obu.
Co to daje:
- Odporność na awarię operatora. Gdy jeden dostawca ma awarię, jego rozgłoszenie znika, a ruch z internetu trafia do firmy drugą drogą. Adresy się nie zmieniają, więc usługi pozostają dostępne pod tym samym adresem. Przełączenie nie jest natychmiastowe: zanim routing w internecie się ustabilizuje, mogą wystąpić krótkie przerwy i zerwanie trwających połączeń.
- Kontrolę nad ruchem wychodzącym. Sam decydujesz, którym łączem wychodzi ruch do danych sieci.
- Wpływ na ruch przychodzący. Politykami BGP można sugerować reszcie internetu, którą drogą ma do Ciebie trafiać.
- Niezależność handlową. Operatora można wymienić bez przebudowy adresacji.
To istotna różnica wobec zwykłego łącza zapasowego. Przy dwóch łączach z adresami od operatorów przełączenie zmienia adres, pod którym firma jest widoczna. Dla ruchu wychodzącego (przeglądanie stron, poczta w chmurze) to bez znaczenia. Dla usług, do których ktoś łączy się z zewnątrz, to przerwa. Więcej o samych wariantach zapasu piszemy w artykule łącze zapasowe dla firmy.
Kiedy własna adresacja i BGP się opłacają
Wystawiasz własne usługi do internetu. Platforma dla klientów, sklep, API, serwery pocztowe, systemy, do których łączą się partnerzy. Każda zmiana adresu to ryzyko przerwy i praca po stronie klientów.
Twoje adresy są wpisane u wielu kontrahentów. Jeśli dziesiątki firm mają Twoje adresy na białych listach, ich zmiana to projekt na tygodnie.
Potrzebujesz niezależności od jednego operatora. Bo wymagają tego klienci, procedury ciągłości działania albo po prostu skala działalności.
Masz lub planujesz łącza od dwóch różnych operatorów. Bez własnej adresacji i BGP dwa łącza chronią tylko ruch wychodzący.
Budujesz własną infrastrukturę w kilku lokalizacjach. Na przykład serwery w biurze i w centrum danych, z tą samą adresacją dostępną z obu miejsc.
Przykłady: firmy technologiczne, dostawcy usług w modelu SaaS, sklepy internetowe o dużej skali, firmy hostingowe i instytucje z własnymi systemami dostępnymi publicznie.
Kiedy się nie opłacają
Małe biuro bez usług wystawionych na zewnątrz. Jeśli firma korzysta z poczty w chmurze, aplikacji w przeglądarce i wideokonferencji, adres IP ma dla niej małe znaczenie. Wystarczy stały adres od operatora — na potrzeby VPN i białych list — oraz łącze zapasowe z automatycznym przełączaniem.
Usługi stoją w chmurze lub u dostawcy hostingu. Wtedy o adresację i dostępność dba dostawca platformy, a biuro jest tylko miejscem pracy.
Nie ma kto tym zarządzać. BGP to nie jest konfiguracja „ustaw i zapomnij”. Błąd w rozgłoszeniu potrafi odciąć firmę od internetu skuteczniej niż awaria kabla. Jeśli nie masz kompetencji w zespole ani wsparcia z zewnątrz, lepiej zostać przy prostszym rozwiązaniu.
Jedyny argument to „na przyszłość”. Własne zasoby to obowiązki: formalności, utrzymanie wpisów w rejestrach, sprzęt. Warto je brać na siebie, gdy jest konkretna potrzeba.
Porównanie w skrócie:
| Adresy od operatora | Własna adresacja PI + AS | |
|---|---|---|
| Zmiana operatora | Zmiana adresów | Adresy zostają |
| Dwa łącza różnych operatorów | Chronią ruch wychodzący; usługi przychodzące zmieniają adres | Usługi dostępne pod tym samym adresem obiema drogami |
| Wymagania po stronie firmy | Zwykły router | Router z BGP, formalności, kompetencje lub wsparcie |
| Dla kogo | Biura, firmy bez usług publicznych | Firmy z własnymi usługami w internecie, multihoming |
Co trzeba mieć po swojej stronie
Router obsługujący BGP. Urządzenie brzegowe musi utrzymywać sesje BGP z operatorami. Jego wydajność i pamięć dobiera się do tego, czy przyjmuje pełną tablicę tras internetu, czy tylko trasy domyślne od operatorów. Przy dwóch operatorach warto rozważyć dwa routery, żeby samo urządzenie nie było pojedynczym punktem awarii.
Blok adresów, który da się rozgłosić. Powszechną praktyką operatorów na świecie jest nieprzyjmowanie rozgłoszeń IPv4 mniejszych niż /24 (w IPv6 — mniejszych niż /48). To zwyczaj rynku, nie reguła jednego operatora, ale w praktyce wyznacza najmniejszy sensowny blok.
Porządek w rejestrach. Rozgłaszane prefiksy powinny mieć poprawne wpisy w bazie RIPE oraz rekordy RPKI (ROA). Coraz więcej sieci odrzuca rozgłoszenia sprzeczne z wpisami RPKI; trasy bez ROA są zwykle przyjmowane, ale błędny wpis potrafi odciąć prefiks.
Politykę routingu. Które łącze jest podstawowe, jak rozkłada się ruch, co dzieje się po awarii jednego z operatorów. To się projektuje, a potem testuje.
Ludzi. Kogoś, kto rozumie BGP i jest dostępny, gdy trzeba coś zmienić — we własnym zespole albo u operatora.
Jak to wygląda w S-NET
W S-NET routing BGP z własną adresacją jest jedną z opcji łącza. Obejmuje trzy rzeczy.
Pomoc w uzyskaniu zasobów. Pomagamy uzyskać adresację PI i numer AS. Przeprowadzamy przez cały proces: od wniosku i polityki routingu po konfigurację sesji BGP z operatorami. Przyznanie zasobów zależy od spełnienia aktualnych wymagań RIPE NCC — tego nie gwarantuje żaden operator.
Rozgłaszanie Twojej adresacji. Jeśli masz już własną pulę PI i numer AS, rozgłaszamy ją przez BGP. Przy przejściu do nas adresy zostają z Tobą.
Polityki tras. Politykami BGP określamy preferowane ścieżki dla ruchu wychodzącego i wpływamy na wybór tras ruchu przychodzącego, pod profil ruchu Twojej firmy. W połączeniu z łączami co najmniej dwóch operatorów daje to realny multihoming.
Podstawą jest symetryczny internet światłowodowy dla firm od 100 Mb/s do 10 Gb/s, z przepustowością gwarantowaną w 100% do routera brzegowego S-NET i SLA do 99,9%. Przy łączach symetrycznych router pozostaje po Twojej stronie; możemy go dobrać, dostarczyć i skonfigurować.
Jeśli nie potrzebujesz BGP, zostaje prostsza droga: stały publiczny adres IP jest w cenie łącza symetrycznego, a większą pulę przydzielamy na życzenie, według uzasadnionych potrzeb technicznych i dostępności adresacji.
Serwery nie muszą stać w biurze. W naszym Data Center w Krakowie dostępny jest internet z rdzenia sieci S-NET, a w węźle obecnych jest ponad 20 operatorów, z którymi można zestawić cross-connect bez budowy nowych tras. Zobacz też rozwiązania dla software house’ów.
Sieć utrzymuje nasz własny zespół, a Centrum Zarządzania Siecią (NOC) pracuje 24/7. W sprawach routingu rozmawiasz z inżynierem, który zna Twoją konfigurację.
Najczęstsze pytania (FAQ)
Czy mała firma może mieć własny numer AS?
Może, jeśli spełni wymagania RIPE NCC i uzasadni potrzebę. Wielkość firmy nie jest kryterium — liczy się to, czy sieć ma własną politykę routingu, zwykle dzięki połączeniu z więcej niż jednym operatorem.
Czy do BGP potrzebuję dwóch operatorów?
Technicznie nie — własną adresację można rozgłaszać przez jednego operatora i zyskać przenośność adresów. Sesję zestawia się wtedy zwykle na prywatnym numerze AS; publiczny numer AS wymaga z reguły multihomingu albo jego planu. Odporność na awarię dostawcy daje dopiero multihoming.
Czym różni się BGP od zwykłego łącza zapasowego?
Zwykłe łącze zapasowe chroni ruch wychodzący, ale po przełączeniu firma jest widoczna pod innym adresem. Przy BGP z własną adresacją usługi pozostają pod tym samym adresem niezależnie od tego, które łącze działa.
Czy mogę przenieść do nowego operatora adresy, które mam teraz?
Tylko jeśli to Twoja własna pula PI. Adresów przydzielonych przez operatora zwykle nie da się przenieść.
Ile trwa uzyskanie adresacji PI i numeru AS?
To zależy od procedur RIPE NCC i kompletności wniosku, dlatego nie podajemy sztywnego terminu. Warto zacząć z wyprzedzeniem, przed planowaną migracją.
Zastanawiasz się, czy Twojej firmie potrzebny jest BGP, czy wystarczy stały adres i zapas? Porozmawiaj z inżynierem S-NET — przejdziemy przez Twoją architekturę i powiemy wprost, co ma uzasadnienie.
